به مناسبت نمايش "رونين" در برنامه سينما۱ شبكه يك سيما
رابرت د نيرو
Robert De Niro
اختصاصى رويداد هفته
رابرت دنيرو به حق يكی از بزرگترين بازيگران عصر حاضر است . او در سال ۱۹۴۳ در نيويورك و از پدر و مادری هنرمند زاده شد . پدرش رابرت هنرمندی نقاش ، مجسمه ساز ، و شاعر و مادرش ويرجينيا آدميرال نقاش بودند. دنيرو كودكی خود را در محله "ايتالياى كوچك" نيويورك گذراند، در آن دوران به خاطر چهره رنگ پريده و خصلت كمرويی اش به "بابی ميلك" معروف بود.
به خاطر خجالتی بودن كمتر با بچه های همسنش می گشت و بيشتر مانوس با كتاب بود. نخستين نقش زندگی اش را در ده سالگی و به عنوان شير ترسوی نمايش "جادوگر شهر زمرد" بازی كرد. به همراه گروه كوچكی از دوستانش دار و دسته ای درست كرده بودند و بيشتر اوقات نوجوانی را در خيابان می گذراندند. در شانزده سالگی برای بازی درنمايش "خرس" چخوف اولين دستمزد بازيگری زندگی اش را دريافت كرد. از آن سال به بعد او پانزده سال تمام در تئاترهای از درجه ۳ گرفته تا تئاترهای معتبر اصطلاحا "خارج از برادوی" به ايفای نقش های گوناگون پرداخت. او مانند بسياری از بازيگران معاصر خود ، بازيگری متد ﴿Method Acting﴾ را نزد استلا آدلر و لی استراسبرگ در "اكتورز استوديو" آموخت.
نخستين بازی سينمايی دنيرو در فيلم "جشن عروسی" در سال ۱۹۶۳ بواسطه حضور كارگردانی چون "برايان دو پالما" اهميتی مضاعف دارد. اين فيلم تا سال ۱۹۶۹ روی پرده نرفت . دو فيلم بعدی دنيرو هم بوسيله دوپالما ساخته شدند : "احترامات" و "سلام، مادر!" . پرواز اصلی و بزرگ دنيرو بر فراز هاليوود از ۱۹۷۳ شروع شد. ايفای نقش بروس پيرسون بازيگر بيس بال در احتضار در فيلم "طبل را آهسته بنواز" ، جايزه بهترين بازيگر مرد را از جانب منتقدان فيلم نيويورك برايش به ارمغان آورد. در همان سال او در "خيابان های وسط شهر" مارتين اسكورسيسی هم ظاهر شد ، فيلمی كه سرآغاز يك دوره طولانی همكاری بين اين دو هنرمند گرديد، فيلم هايی چون "راننده تاكسی" ، "گاو خشمگين" ، و "بروبچه های خوب" . در سال ۱۹۷۴ "پدرخوانده - قسمت۲" فرانسيس فورد كاپولا ، دنيرو را به يك فوق ستاره تبديل كرد. نقش او به عنوان ويتو كورلئونه جوان اسكار بهترين بازيگر مرد نقش دوم را برايش به ارمغان آورد. ايفای نقش پدرخوانده جوان ، او را بعنوان مارلون براندوی دوم سينما مشهور كرد. او احترام خود به هنر سينما را با افزايش حدود ۲۷ كيلوگرم ﴿۶۰ پوند﴾ وزن برای بازی در نقش جيك لاموتا مشتزن پير در فيلم "گاو خشمگين" نشان داد. نقشی كه برای آن اسكار بازيگر مرد را بدست آورد. دنيرو بشدت از زندگی خصوصی اش محافظت می كند. در آغاز او به راحتی با همه مصاحبه می كرد ولی بعدها ناگهان عنوان كرد كه زندگی خصوصی او هيچ ربطی به حرفه بازيگری و سينمايی اش ندارد. او در ۱۹۷۶ با دايان آبوت ازدواج كرد كه ثمر آن پسری با نام رافائل بود. عده ديگری معتقدند كه دو فرزند دوقلوی ديگر هم از توكی اسميت دارد... ولی چه فايده ؟! چون دنيرو هيچگاه پاسخی به شايعات و خبرنگاران در اين زمينه ها نمی دهد.
او برای بازی در "راننده تاكسی" ﴿۱۹۷۶﴾ ، "شكارچی گوزن" ﴿۱۹۷۸﴾ ، و "دماغه وحشت" ﴿۱۹۹۱﴾ كانديدای دريافت اسكار شده است . دنيرو در حال حاضر مدير شركت فيلمسازی شخصی خود با نام "تريبكا فيلم سنتر" ﴿Tribeca Film Center﴾ كه از سال ۱۹۸۹ تاسيس شده ، بوده و فيلم "داستان برونكسى" رانيز در سال ۱۹۹۳ كارگردانی كرده است.
اغلب نقش هايی كه بازی كرده نقش افراد بسيار مستعد برای اعمال خشونت های سبعانه يا بيماران روانی در مرز جنون بوده است.
دنيرو در كنار فيلمسازی مالك چند رستوران منجمله رستوران بونو و لايلا ﴿در نيويورك﴾ و آگو ﴿در غرب هاليوود﴾ و رستورانی با مشاركت كاپولا و رابين ويليامز ﴿در سانفرانسيسكو﴾ است. درينا دنيرو دختر خوانده اوست ، او دختر دايان آبوت از ازدواج قبل از ازدواج با دنيرو است و پسرش رافائل نيز شغل هنرپيشگی را اختيار نموده است. دنيرو رتبه پنجم "يكصد بازيگر برتر تمام دوران" را در مجله "امپاير" انگلستان بدست آورده است.
اكثرا" او را عليرغم تبار ايرلندی اش ، بازيگری ايتاليايی-امريكايی می دانند. رابرت دنيرو و مارلون براندو تنها بازيگران تاريخ سينمايند كه هر دو برای ايفای يك نقش موفق به دريافت جايزه اسكار شده اند ، نقش ويتو كورلئونه در قسمت های اول و دوم فيلم "پدرخوانده"ی فرانسيس فورد كاپولا.
دنيرو نخستين بازيگر جهان بود كه برای ايفای نقشی حدود ۲۷ كيلوگرم ﴿۶۰ پوند﴾ وزن خود را اضافه كرد ، نقش جيك لاموتا در "گاو خشمگين" در سال ۱۹۸۰ . پس از او وينسنت دونوفريو در سال ۱۹۸۷ برای بازی در فيلم "غلاف تمام فلزی" استنلی كوبريك ﴿نقش سرباز پايل﴾ حدود ۳۲ كيلوگرم ﴿۷۰ پوند﴾ وزن خود را افزايش داد.
دنيرو در سال ۲۰۰۲ نخستين جشنواره فيلم "تريبكا" ﴿نام كمپانی اش﴾ را نيز ترتيب داده است. پزشكان در اكتبر سال ۲۰۰۳ بيماری سرطان پروستات دنيرو را تشخيص داده و او فعلا در حال معالجه است.
نگاهی به دستمزدهای او تابحال خالی از لطف نيست :
- سال ۱۹۶۹ برای بازی در "جشن عروسی" ۵۰ دلار.
- سال ۱۹۷۶ برای بازی در "راننده تاكسی" ۰۰۰ر۳۵ دلار.
- سال ۱۹۷۶ برای بازی در "آخرين قارون" ۰۰۰ر۲۰۰ دلار+درصدی از سود فيلم
- سال ۱۹۹۸ برای بازی در "رونين" ۰۰۰ر۰۰۰ر۱۴ دلار.
- سال ۱۹۹۹ برای بازی در "اينو تحليل كن" ۰۰۰ر۰۰۰ر۸ دلار.
- سال ۲۰۰۰ برای بازی در "ملاقات با والدين" ۰۰۰ر۵۰۰ر۱۳ دلار.
- سال ۲۰۰۱ برای بازی در "امتياز" ۰۰۰ر۰۰۰ر۱۵ دلار.
- سال ۲۰۰۲ برای بازی در "وقت نمايش" ۰۰۰ر۵۰۰ر۱۷ دلار.
- سال ۲۰۰۲ برای بازی در "اونو تحليل كن" ۰۰۰ر۰۰۰ر۲۰ دلار.
لئونارد مالتين نويسنده دايره المعارف فيلم مالتين در باره او می نويسد :
"بحث انگيز و تاثيرگذارترين بازيگری كه امروزه در صنعت سينما فعاليت دارد، رابرت دنيرو است كه مجموعه ای از كاراكترهای بسيار جذاب و كامل را در عين نمايش حداقل شخصيت از خودش بر پرده آورده است.
اشتياق او برای استتار كامل شخصيت اصلی اش در ضمن اجرای نقش ، حتی با تغيير در فيزيك ظاهری بدنش ، مايه اصلی موفقيت او است. نه تنها اين اشتياق كه شور، قدرت، و جذبه دنيرو حتی از اولين فيلم هايی كه در آنها ظاهر شده و در نخستين نقش هايی كه بر عهده گرفته ، مشهود است. خصوصياتی كه بدون توجه به نقشی كه ايفا می كند، همواره بازيگری او را خوشايند و قابل احترام نموده است".
دنيرو ورای موفقيت های خودساخته اش ، بخش عمده ای از نقش های درخشانش مثل : روپرت پاپكين كمدين در "سلطان كمدی" ﴿۱۹۸۳﴾ يا جيمی كانووی خونسرد در "بر و بچه های خوب" ﴿۱۹۹۰﴾ يا مكس كيدی ساديك در "دماغه وحشت" ﴿۱۹۹۱﴾ را مديون اسكورسيسی است.

وی علاوه بر نقش های فوق تصورش نقش های متفاوت ديگری را نيز تجربه و ايفا كرده است ، مثل : ايفای نقش عامه پسند "فرار نيمه شب" ﴿۱۹۸۸﴾ يا لوئيس سيفر ﴿شيطان﴾ در "قلب آنجل" آلن پاركر ﴿۱۹۸۷﴾ يا آل كاپون در "تسخيرناپذيران" دو پالما ﴿۱۹۸۷﴾ ، هيچكس قادر به نمايش تضادهای درونی ای كه او در "جك نايف" ﴿۱۹۸۹﴾ ارائه داده نيست ، ايفای نقش يك كهنه سرباز ويتنامی كه شوخی های غريب و چرندش روان به شدت نژند و آسيب ديده اش را مخفی می سازد. از ايفای نقش يك قلدر ساده لوح در "زندگی اين پسر" ﴿۱۹۹۳﴾ و بازی در فيلم "داستان برونكسی" ﴿۱۹۹۳﴾ خودش گرفته تا نقش مخلوق غريب فرانكشتين در "فرانكشتين مری شلی" ﴿۱۹۹۴﴾ در كارنامه او مشهود است. او با انتخاب اين نقش ها هرگونه نقش پذيری قراردادی و بخصوص را در كارهايش نفی می كند. چنين خصوصياتی دنيرو را تبديل به يكی از منحصربه فردترين بازيگران عصر حاضر نموده است .
و ... فيلم شناسی كارهای او :
اتاق در منهتن ۱۹۶۵ - احترامات ۱۹۶۸ - جشن عروسی ۱۹۶۹ - آواز سام ۱۹۶۹ - مادر خبيث ۱۹۷۰ - سلام،مادر! ۱۹۷۰ - جنيفر در ذهن من ۱۹۷۱ - گروهی كه نمی توانستند مستقيم تيراندازی كنند ۱۹۷۱ - برنده مادرزاد ۱۹۷۱ - طبل را آهسته بنواز ۱۹۷۳ - خيابانهای وسط شهر ۱۹۷۳ - پدرخوانده : قسمت دوم ۱۹۷۴ - راننده تاكسی ۱۹۷۶ - هزار و نهصد ۱۹۷۶ - آخرين قارون ۱۹۷۶ - نيويورك،نيويورك ۱۹۷۷ - شكارچی گوزن ۱۹۷۸ - گاو خشمگين ۱۹۸۰ - اعترافات حقيقى ۱۹۸۱ - سلطان كمدی ۱۹۸۳ - روزی روزگاری در امريكا ۱۹۸۴ - عاشق شدن ۱۹۸۴ - برازيل ۱۹۸۵ - ماموريت ۱۹۸۶ - قلب آنجل ۱۹۸۷ - تسخيرناپذيران ۱۹۸۷ - فرار نيمه شب ۱۹۸۸ - جك نايف ۱۹۸۹ - ما فرشته نيستيم ۱۹۸۹ - استنلی و آيريس ۱۹۹۰ - بر و بچه های خوب ۱۹۹۰ - بيداری ها ۱۹۹۰ - مجرم از سر سوظن ۱۹۹۱ - Backdraft ۱۹۹۱ - دماغه وحشت ۱۹۹۱ - معشوقه ۱۹۹۲ - شهر و شب ۱۹۹۲ - سه گانه پدرخوانده ﴿ويديويي﴾ ۱۹۹۲ - مدداگ و گلوری ۱۹۹۳ - زندگی اين پسر ۱۹۹۳ - داستان برونكسی ۱۹۹۳ - فرانكشتين مری شلی ۱۹۹۴ - صد و يكشب سينما سيمون ۱۹۹۵ - كازينو ۱۹۹۵ - حرارت ۱۹۹۵ - هوادار ۱۹۹۶ - خوابگردها ۱۹۹۶ - اتاق ماروين ۱۹۹۶ - شهرك پليس ها ۱۹۹۷ - سگ را به گردش ببر ۱۹۹۷ - جكی براون ۱۹۹۷ - آرزوهای بزرگ ۱۹۹۸ - رونين ۱۹۹۸ - اين رو تحليل كن ۱۹۹۹ - بی عيب ۱۹۹۹ - ماجراهای راكی و بولوينكل ۲۰۰۰ - مردان افتخار ۲۰۰۰ - ملاقات با والدين ۲۰۰۰ - پانزده دقيقه ۲۰۰۱ - امتياز ۲۰۰۱ - وقت نمايش ۲۰۰۲ - شهری كنار دريا ۲۰۰۲ - اون رو تحليل كن ۲۰۰۲
فيلم های "پل سنت لوئيس ری" ، "خداداده" ، "قايم باشك" ، "چوپان خوب" ، و "آشفتگى" با بازی او در حال ساخت يا در نوبت نمايش اند و صدای او در انيميشن "افسانه كوسه" بزودی به گوشتان خواهد رسيد .
پایان